ديسك كمر

ديسك كمر چيست ؟ در ستون فقرات انسان بين مهره هاي كمر بالشتك ها يا صفحاتي از جنس غضروف وجود دارد كه به آن ديسك گفته مي شود و به دليل اين كه در كمر وجود دارد به آن ديسك كمر مي گويند.

بهتر است بدانيد كه بدن انسان داراي ۵ مهره كمر است كه در پايين آن ها نيز يك مهره مثلثي شكل به نام استخوان خاجي قرار گرفته است، بنابراين مي توان گفت در كمر تعداد ديسك هايي كه در بين مهره ها قرار گرفته است ۵ عدد مي باشد.

مهم ترين وظيفه ديسك كمر كاهش فشارهاي وارد شده به ستون فقرات بوده و باعث بهبود حركت بين مهره ها مي شود، در ذيل مي توانيد عكس ديسك كمر را مشاهده كنيد.

 

ديسك كمر

 

فتق ديسك كمر چيست ؟

بايد بگوييم همه افراد داراي ديسك كمر هستند، اما منظور از ديسك كمري كه افراد به صورت عاميانه از آن استفاده مي كنند فتق يا در رفتگي ديسك ، تورم و حتي پارگي آن مي باشد.

در فتق ديسك كمر بخشي از قسمت مياني ديسك ( نوكلئوس پولپوزوس ) و از قسمت محيطي ( آنالوس پولپوزوس ) بيرون مي زند و از ناحيه پارگي آنالوس وارد كانال نخاعي مي شود.

مجراي نخاعي فضاي محدودي مي باشد كه به اندازه كافي براي بخش متورم ديسك و عصب نخاعي فضا ندارد، در اين شرايط ديسك به عصب هاي نخاع فشار وارد كرده و فرد متحمل درد شديدي مي شود.

به اين نكته توجه داشته باشيد كه در هر بخش از ستون فقرات ممكن است فتق ديسك رخ دهد و اين عارضه بيشتر در مهره هاي كمر رخ مي دهد، اما در مهره هاي گردني نيز مشاهده شده است.

علت بروز ديسك كمر

زماني كه ديسك متورم شده پاره مي شود و بيرون مي زند باعث تحت فشار قرار گرفتن عصب ها مي شود، اين عارضه ممكن است در اثر زمين خوردن يا تصادف ، تحميل فشار مداوم به ستون فقرات و غيره ايجاد شود.

همچنين در اثر بالا رفتن سن محتويات ديسك به طور طبيعي دچار ساييدگي مي شود و رباط ثابت نگه دارنده ديسك نيز به مرور زمان ضعيف مي شود.

از ديگر علل بروز اين بيماري مي توان به ارثي بودن آن اشاره كرد.

 

ديسك كمر

 

چگونه بفهميم ديسك كمر داريم ؟

با مشاهده علائم ذيل فرد بهتر است به يك متخصص مغز و اعصاب مراجعه كنید.

  • درد

در صورتي كه فشارهايي بر روي عصب ها وارد شود، باعث ايجاد حسي غير طبيعي همانند برق گرفتگي مي شود، چناچنه عصب هاي مربوط به مهره گردني تحت فشار باشد بازوها را درگير كرده و در صورتي كه عصب هاي ناحيه كمر فشرده شده باشد شوك از پاها به سمت پايين ايجاد مي شود.

  • گزگز و بي حسي

افراد همچنين ممكن است در ناحيه اي كه درد احساس مي كنند دچار گزگز ، بي حسي يا سوزن سوزن شدن شوند.

  • ضعف عضلاني

از آنجا كه عصب ها تحريك شده باعث بروز اختلال در تبادل سيگنال هاي مغزي مي شود و اين عارضه باعث ضعف عضلاني در فرد مي شود.

تشخيص ديسك كمر

تشخيص اين بيماري توسط متخصص مغز و اعصاب و براساس علائم ، آزمايشات ، عكسبرداري ها و غيره مي باشد.

بهترين متخصص مغز و اعصاب با بررسي موارد ذيل تشخيص قطعي خود را اعلام مي كند:

  • راديولوژي : عكسبرداري راديولوژي ساختار ستون فقرات و مفاصل را به طور كامل نشان مي دهد و همين امر باعث شده از آن براي بررسي علل درد مانند تومور، شكستگي ، عفونت و غيره استفاده شود.
  • سي تي اسكن : سي تي اسكن به طور كامل شكل و بزرگي كانال نخاعي و تمامي محتويات آن و ساختار اطرافش را نشان مي دهد.
  • ام آر آي : ام آر آي يا آزمايش رزونانس مغناطيسي آزمايشي است كه در آن از آهنرباهاي قوي و تكنولوژي رايانه اي تصاوير سه بعدي از ساختار بدن تهيه كرده و طناب نخاعي ، ريشه هاي عصبي و ناحيه هاي پيراموني در آن ها ديده مي شود و مي توان با توجه به آن ها ميزان ساييدگي ، بزرگي و متورم شدن يا وجود تومور را تشخيص داد.
  • ميلوگرافي : در اين روش راديولوژي از كانال نخاع پس از تزريق يك ماده حاجب ( رنگي ) در فضاي اطراف مايع مغزي- نخاعي انجام مي گيرد و فشاري كه در اثر فتق ديسك كمر ، زائده استخواني و غيره بر روي نخاع و عصب ها وارد مي شود در تصاوير ميلوگرافي نشان داده مي شود.
  • الكتروميوگرافي : در اين آزمايش تكانه هاي الكتريكي در امتداد اعصاب محيطي ، ريشه هاي عصبي و بافت عضلاني اندازه گيري مي شود و آسيب عصبي مداوم ، در حال التيام بودن عصب ها بعد از آسيب ديدگي و غيره در نوار عضله مشخص مي گردد.

 

ديسك كمر

 

درمان ديسك كمر

بايد بگوييم خوشبختانه در اكثر موارد فتق ديسك كمر نيازي به جراحي ندارد و با دارو و غيره قايل درمان است، جراحي ديسك كمر به تعداد كمي از افراد كه دچار ساييدگي ديسك و فتق شده اند، پيشنهاد مي شود.

  • استراحت

بايد بگوييم اولين گام براي درمان ديسك كمر استراحت مطلق تا چند هفته مي باشد، در اين بازه زماني فعاليت هاي خود را تا حد زيادي محدود كنيد، البته بايد به اين نكته نيز توجه داشته باشيد كه استراحت مطلق به طور طولاني مدت توصيه نمي شود.

  • دارو

معمولا براي درمان ديسك كمر خفيف تا متوسط داروهاي غير استروئيدي ضد التهاب تجويز مي شود ، استروئيد با استفاده از سوزن نخاعي و با توجه به عكس هاي راديولوژي در اپيدورال تزريق مي شود تا دارو به طور مستقيم به فتق ديسك تحويل داده شود.

  • طب فيزيكي

طب فيزكي براي درمان پارگي ديسك كمر نيز كاربرد دارد به اين صورت كه متخصص طب فيزيكي پس از بررسي تشخيص متخصص مغز و اغصاب بهترين روش درماني را براي بيمار انتخاب مي كند.

در طب فيزيكي از روش هايي همچون تراكشن ( كشش ) لگن ، ماساژ ملايم ، استفاده از كمپرس گرم و سرد ، اولتراسوند ، تمرين هاي كششي و غيره استفاده مي شود.

 

ديسك كمر

 

جراحي ديسك كمر

زماني كه فرد علائم ذيل را داشته باشد اقدام به جراحي ديسك مي بايست صورت پذيرد :

  1. در صورتي كه شدت درد كمر و پا آن قدر زياد باشد كه باعث مختل شدن زندگي بيمار شده باشد.
  2. بيمار دچار ضعف و بي حسي پا شده باشد و از اين مشكل رنج ببرد.
  3. بيمار نتواند مثانه و روده خود را كنترل كند.
  4. بيمار نتواند به آساني بايستد يا راه برود.
  5. بيمار سلامت عمومي مناسبي نداشته باشد.

انواع جراحي ديسك كمر

پس از بررسي موارد فوق و سن و وضعيت سلامت عمومي و غيره يكي از عمل هاي ( غيرتهاجمي يا تهاجمي ) ذيل براي درمان فتق ديسك كمر انجام مي گيرد :

  1. جراحي ديسك مصنوعي : ديسك متورم يا پاره شده بيمار با ديسك مصنوعي تعويض مي گردد.
  2. ديسككتومي : در اين روش تمام يا بخشي از ديسك بين مهره اي برداشته مي شود.
  3. لامينكتومي : در اين روش بخش زيادي از قوس استخوان يا تيغه ( لامينا ) مهره برداشته مي شود.
  4. خشك كردن ( فيوژن ) ستون مهره ها : در ستون فقرات از پيوند استخوان استفاده مي شود تا دو يا چند مهره به يكديگر جوش بخورد و يكي شود، در اين جراحي از وسايلي همچون اسكرو ( پيچ ) و ميله براي حمايت بيشتر از مهره ها استفاده مي شود.
درباره drhejaziadm

پاسخ بدهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *